Strona główna Biuletynu Informacji Publicznej - www.bip.gov.pl
WUP Opole
Herb WUP Opole

Piątek 18.08.2017

zaawansowane

Koordynacja Systemów Zabezpieczenia Społecznego

Podstawowe zasady koordynacji

W Unii Europejskiej funkcjonują przepisy, które umożliwiają obywatelom państw członkowskich UE korzystanie z prawa do swobodnego przemieszczania się po terytorium Unii Europejskiej oraz po terytorium państw, z którymi UE podpisała umowy o swobodzie przepływu osób.
Od 1 maja 2004 roku w Polsce, czyli od momentu wejścia naszego kraju do Unii Europejskiej, obowiązują przepisy w zakresie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.  
Przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego to reguły, które powodują, że osoby pracujące w kilku krajach unikają negatywnych następstw podejmowania zatrudnienia w różnych państwach, a tym samym podlegania różnym przepisom.
Podstawową zasadą koordynacji jest zasada, w której każdy  obywatel państwa członkowskiego Unii Europejskiej podlega wyłącznie  ustawodawstwu kraju, w którym pracuje.

Przepisy określają również, wyjątki od powyższej zasady, które mają  zastosowanie w szczególnych przypadkach w stosunku do pracowników  transgranicznych. Reguły koordynacji mają zastosowanie do osób migrujących tzn. przemieszczających się w obrębie Wspólnoty. Przepisy te nie mogą być  stosowane do osób, które ograniczają swoją aktywność zawodową do jednego  państwa i nie korzystały nigdy, z zagwarantowanej przez Traktat Rzymski,  swobody przepływu osób.

Koordynację systemów zabezpieczenia społecznego określają zarówno przepisy unijne, jak i krajowe, inaczej zwane przepisami prawa wewnętrznego państw członkowskich.

Przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego mają pierwszeństwo przed wewnętrznymi przepisami państw członkowskich UE. Oznacza to, że w przypadku kolizji przepisów krajowych z przepisami wspólnotowymi pierwszeństwo mają zawsze te ostatnie. Przepisy o koordynacji zawarte zostały w rozporządzeniach. Obowiązują zatem w całości i są stosowane bezpośrednio we wszystkich państwach nimi objętych.
Koordynacja przepisów wspólnotowych opiera się na czterech głównych zasadach:
  1. Zasada równego traktowania – zasada ta zabezpiecza osoby przemieszczające się przed jakąkolwiek dyskryminacją bezpośrednią lub pośrednią przy stosowaniu przepisów z zakresu zabezpieczenia społecznego,
  2. Zasada jedności stosowanego ustawodawstwa – zasada ta zabezpiecza przed sytuacją, w której osoba wykonująca pracę w jednym lub kilku państwach nie jest objęta zabezpieczeniem społecznym w żadnym z nich, lub jest nim objęta w kilku państwach jednocześnie,
  3. Zasada zachowania praw nabytych oraz w trakcie nabywania ( export świadczeń) – zasada ta zapewnia, że świadczenia przyznane w jednym z państw UE są przekazywane osobie uprawnionej niezależnie od jej miejsca zamieszkania,
  4. Zasada sumowania okresów ubezpieczenia – zasada ta umożliwia uwzględnianie okresów ubezpieczenia, lub innych równorzędnych okresów, przebytych w kilku państwach UE przy ustalaniu prawa do świadczeń z zabezpieczenia społecznego. 

     

PODSTAWOWYMI UNIJNYMI AKTAMI PRAWNYMI, KOORDYNUJĄCYMI SFERĘ ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO W RAMACH UNII EUROPEJSKIEJ I EUROPEJSKIEGO OBSZARU GOSPODARCZEGO, SĄ PRZEDE WSZYSTKIM:
Obowiązujące od 1 maja 2010 roku we wszystkich w państwach członkowskich Unii Europejskiej: Austria, Belgia, Bułgaria, Cypr, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niemcy, Polska, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Szwecja, Włochy, Wielka Brytania, Węgry,
od 1 kwietnia 2012 roku w Szwajcarii i od 1 czerwca 2012 roku w państwach EOG          ( Islandia, Liechtenstein, Norwegia) :
  • Rozporządzenie Rady i Parlamentu (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego;
  • Rozporządzenie Rady i Parlamentu (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.

     

KRAJOWE PRZEPISY W ZAKRESIE KOORDYNACJI SYSTEMÓW ZABEZPIECZENIA SPOŁECZNEGO OKREŚLAJĄ M.IN.
  • Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i  instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. 2008r. Nr 69, poz. 415, z  późn. zm.),
  • Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku  aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 136, poz. 1118 z  późn. zm).
 
TRANSFER ZASIŁKU DLA BEZROBOTNYCH
Osoby, które utraciły pracę w jednym z krajów UE/EOG lub Szwajcarii – mają prawo - starać się o zasiłek dla bezrobotnych w kraju ostatniego zatrudnienia, a następnie dokonać jego transferu do Polski.
Osoby, które posiadają prawo do zasiłku dla bezrobotnych i planują powrót do Polski:
- mogą skorzystać z prawa do transferowania zasiłku dla bezrobotnych w wysokości jaka została ustalona za granicą:
  • na okres 3 miesięcy z możliwością przedłużenia do 6 miesięcy.
Wielu bezrobotnych traci uprawnienia do świadczeń, ponieważ nie znają powyższych zasad. Opuszczają państwo, w którym byli ostatnio zatrudnieni, bez zgłoszenia tego służbom zatrudnienia, za późno rejestrują się w służbach zatrudnienia państwa, do którego przybyli w celu poszukiwania pracy, albo wracają już po upływie okresu eksportu świadczeń. Dlatego należy pamiętać o następujących zasadach:

Przed przyjazdem do Polski:
  • Po zakończonej pracy za granicą rejestrujesz się we właściwej instytucji np. bezrobocia i uzyskujesz prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
  • Pozostajesz w dyspozycji zagranicznej instytucji np. bezrobocia, przez 4 tygodnie       ( możesz zwrócić się o skróceniu tego terminu, np. gdy  wyjeżdżasz w celu połączenia rodzin  lub wyjeżdżasz z małżonkiem lub partnerem, który podjął pracę w kraju do którego wyjeżdżasz).
  • Składasz wniosek o wydanie dokumentu „U2” uprawniającego do transferu zasiłku  - w związku z zamiarem poszukiwania pracy w Polsce.
Po przyjeździe do Polski:
  • Zgłaszasz się do powiatowego urzędu pracy, w ciągu 7 dni od daty wyjazdu - celem uzyskania statusu osoby poszukującej pracy.
  • Musisz  pozostawać w dyspozycji powiatowego urzędu pracy przez cały okres transferowania zasiłku.
  • Aby kontynuować pobieranie zasiłku za granicą musisz powrócić do kraju, w którym ustalono uprawnienia do zasiłku - najpóźniej w ostatnim dniu wskazanym w  dokumencie „U2".
ZASADA SUMOWANIA
Osoby, które utraciły pracę na terenie państw Unii Europejskiej lub państw EOG ( Islandia, Liechtenstein, Norwegia) i Szwajcarii mają możliwość uzyskania zasiłku dla bezrobotnych w państwie ostatniego zatrudnienia na warunkach obowiązujących i w wysokości zasiłku wypłacanego w tym państwie.
Jeżeli w celu otrzymania zasiłku dla bezrobotnych w którymś z w/w krajów, konieczne jest dodanie  okresu pracy w Polsce  -Wojewódzki Urząd Pracy potwierdzi polskie okresy zatrudnienia i  ubezpieczenia na dokumencie „U1".
Jeżeli nie ubiegałeś się o zasiłek w kraju, w którym ostatnio pracowałeś i powróciłeś do Polski, prawo do zasiłku dla bezrobotnych będzie ustalane na podstawie polskiego ustawodawstwa w przypadku, gdy:
  • ostatni okres zatrudnienia i ubezpieczenia był spełniony na terenie Polski;
  • ostatni okres zatrudnienia i ubezpieczenia nie był spełniony w Polsce, ale jesteś pracownikiem transgranicznym i podczas ostatniej pracy za granicą posiadałeś miejsce zamieszkania w Polsce.
W takim przypadku:
  • Należy zarejestrować się jako osoba bezrobotna w powiatowym urzędzie pracy właściwym ze względu na miejsce zameldowania stałego lub czasowego.
  • Złożyć wniosek o ustalenie uprawnień do zasiłku z tytułu bezrobocia w związku z zatrudnieniem w innym kraju UE/EOG lub Szwajcarii oraz udokumentować okresy uprawniające do uzyskania zasiłku.
FORMULARZE - dotyczące zasiłków dla bezrobotnych
Od 1 maja 2010r. we wszystkich państwach Unii Europejskiej, od 1 kwietnia 2012r. w Szwajcarii i od 1 czerwca 2012r.  w państwach EOG (Islandia, Liechtenstein, Norwegia) wydawane są przez właściwe instytucje na wniosek osoby bezrobotnej nowe  dokumenty:
  • U1 – dokument potwierdzający okresy, które należy uwzględnić przy przyznawaniu świadczeń dla bezrobotnych ( dawny formularz  E 301) – dotyczący zasady sumowania;
  • U2 – dokument potwierdzający zachowanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych (dawny formularz E 303) – dotyczący transferu zasiłku.
Należy jednak pamiętać, że Formularze  E 301, E 302, E 303 zachowują nadal swoją ważność i są uwzględniane przez władze państw członkowskich, aż do ich wycofania lub zastąpienia przez dokumenty wydane w ramach rozporządzenia 883/2004 i rozporządzenia 987/09.
Jeżeli w celu ustalenia uprawnień do zasiłku dla bezrobotnych  konieczne jest dodanie wcześniejszego okresu pracy w innym państwie UE/EOG lub Szwajcarii -  o potwierdzenie  okresów zatrudnienia, ubezpieczenia na dokumencie U1 należy zwrócić się do instytucji właściwej w kraju wykonywania pracy.
O potwierdzenie okresów zatrudnienia/ubezpieczenia spełnionych w innym państwie UE/EOG lub Szwajcarii w imieniu bezrobotnych, którzy nie posiadają dokumentu U1 występują instytucje właściwe ( w Polsce są to Wojewódzkie Urzędy Pracy).
Adresy właściwych instytucji zajmujących się koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego w każdym państwie członkowskim można znaleźć na stronie internetowej:  http://ec.europa.eu/social-security-directory
W Polsce dokumenty U1 i U2 -   wystawiają wojewódzkie urzędy pracy.
Dodatkowe informacje na temat koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w zakresie świadczeń dla osób bezrobotnych :
  • składania wniosków o przyznanie prawa do zasiłku dla bezrobotnych;
  • transferu zasiłku dla bezrobotnych w czasie poszukiwania pracy w innym państwie UE/EOG lub Szwajcarii;
  • wydawania dokumentów U1,  U2; 
udzielają pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Opolu:

Wydziału Pośrednictwa Pracy i Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego
ul. Oleska 127 ( budynek WORD)
I piętro, pok. nr 1, 2, 4 i 5;


w godz. 7.30 - 15.30

Telefony:
 77 – 44 17 505, 77- 44 16 679   - TRANSFER  ZASIŁKU  DLA BEZROBOTNYCH
 77 – 44 17 505,  77- 44 16 679   - WNIOSKI O WYDANIE U1, U2
 77 – 44 17 464,  77 - 44 16 706 - ZASIŁEK PO  PRACY ZA GRANICĄ

w godz. 7.30 - 15.30

Adres do korespondencji:

Wojewódzki Urząd Pracy
ul. Głogowska 25C
45-315 Opole

 
Informacje na temat przepisów UE w dziedzinie zabezpieczenia społecznego znajdą Państwo również:
  • na stronie Komisji Europejskiej http://ec.europa.eu/social/BlobServlet?docId=4783&langId=pl  w broszurze pt.; „Przepisy UE w dziedzinie zabezpieczenia społecznego. Twoje prawa w innych państwach Unii Europejskiej”;
  • na stronie internetowej Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej www.mpips.gov.pl  w zakładce „Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego”.
Wojewódzki Urząd Pracy w Opolu pełni funkcję instytucji właściwej z zakresu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego na wypadek bezrobocia.
Pozostałe informacje z zakresu koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego znajdziesz w innych instytucjach właściwych:
Jeśli masz problem wynikający z niewłaściwego stosowania prawa wspólnotowego przez organy administracji publicznej zgłoś się do – SOLVIT
 
Dokumenty do pobrania:
  1. Wniosek o wydanie dokumentu U1   - pobierz
  2. Wniosek o wydanie dokumentu U2   - pobierz

     

Wytworzył:
Udostępnił:
Mariusz Kańtoch
(2012-08-03 11:05:42)
Ostatnio zmodyfikował:
Mariusz Kańtoch
(2016-06-06 12:06:04)
 
 
ilość odwiedzin: 1034039

Biuletyn Informacji Publicznej wykorzystuje pliki cookies.

Korzystanie z serwisu oznacza zgodę na ich zapis lub odczyt zgodnie z ustawieniami przeglądarki.

X